Architectuur, Nederland, Stedebouw
comments 8

De Amazones, passende hoogbouw?

Amazones 's-Hertogenbosch

Het is één van de mooiste projecten die in ’s-Hertogenbosch zijn opgeleverd en dat wil wat zeggen. ’s-Hertogenbosch timmert al lang aan de weg om de stad meer karakter en identiteit te geven. Het lijkt alsof de laatste jaren stedenbouwkundige projecten in een stroomversnelling zijn geraakt. Dit project probeert antwoord te geven op een prangende vraag: Past hoogbouw in een historische stad als ’s-Hertogenbosch? Ik stel mezelf de volgende vraag: “Is dat gelukt met de Amazones of hebben ze de plank volledig misgeslagen?”

Historische binnenstadAmazones-13

Wie iets moet vertellen over ’s-Hertogenbosch denkt als eerste aan de prachtige historische binnenstad, de Binnendieze en de vestingwerken. Daarna komt het bourgondische karakter in de vorm van lekker eten, drinken en evenementen. Maar waar ’s-Hertogenbosch de laatste jaren ook op inzet, is architectuur. Dat wordt gedaan in combinatie met het historische karakter van de stad. Neem nu de nieuwe parkeergarage St-Jan of het bolwerk St-Jan. Projecten waarbij architectuur een grote rol speelt en waarbij het historische aspect in acht wordt gehouden. Het is goed om te zien dat ze met deze projecten proberen het karakter te behouden en te versterken.

HoogbouwAmazones-6

De binnenstad van ‘s-Hertogenbosch is laag. De uitzondering daarop is de St-Janskathedraal want deze torent hoog boven de omgeving uit en is voor veel Bosschenaren een symbool. Waar ze in Utrecht de Dom hebben, heeft ’s-Hertogenbosch de St-Jan. In Utrecht hebben ze de ongeschreven regel dat niets hoger mag worden dan de Dom. Die is 112,32m hoog. Hierdoor kan je ook vanuit de buitenwijken de Domtoren zien liggen. Ik vind dat een mooi streven om het historische karakter van de binnenstad te behouden. Het grote gevaar zit in de uitbreidingsdrang van een stad. De ruimte wordt steeds schaarser waardoor de dichtheid wordt verhoogt. Een hoge dichtheid kan je binnenstedelijk vaak alleen halen door de hoogte in te gaan. Hierdoor wordt voorbij gegaan aan de oorspronkelijke gedachte.
Amazones-16
Je kan best een aantal torens neerzetten maar het zicht op de Dom ben je dan kwijt. Je zou bijvoorbeeld ook een complex kunnen bouwen dat ruim onder de Dom-hoogte blijft maar door de breedte toch het zicht ontneemt. Het zijn dillema’s waar steden met een historisch centrum mee worstelen. Wat moet je dan wel doen? Je zou bijvoorbeeld een woontoren kunnen neerzetten die niet te hoog is en niet te breed. Een toren die transparant is en niet het beeld bepaalt. Een toren waarbij je kan zeggen dat het net genoeg opvalt om gezien te worden maar niet als storend wordt ervaren. Een toren met respect voor de omgeving en met een stijlvolle en elegante architectuur. Juist dat hebben ze in ’s-Hertogenbosch gedaan.

De AmazonesAmazones-8

Er zijn er drie neergezet. Hoogbouw aan de rand van het centrum op gepaste afstand van de St-Janskathedraal. Gelegen aan het meer de IJzeren Vrouw staan sinds kort deze prachtige elegante torens. Geen kolossaal complex waar alle aandacht op gevestigd wordt. Er is gekozen voor een ondergrondse parkeergarage zodat hier bovenop een park aangelegd kon worden. Amazones-5

Dit zorgt ervoor dat deze sierlijke torens in een groene omgeving staan met prachtig uitzicht op het water en de St-Jan. De zichtlijnen zijn goed uitgewerkt en de torens hebben speelse elementen. Als je om de torens heenloopt, geeft het steeds een andere indruk. De centrumzijde is recht en stedelijk. De punten aan de waterzijde zijn weer een stuk speelser. Amazones-4

Soms kan tien meter het verschil maken tussen het zien van één of twee torens. De materiaalkeuze is relatief neutraal en is niet storend voor het oog. Het ziet er kwalitatief goed uit en de Amazones zijn hoogwaardig afgewerkt. Het moet een mooi zicht zijn als je bovenin rondkijkt. Helaas had ik die gelegenheid niet maar het zicht van beneden is al mooi.

Gezien van verafAmazones-11

Van dichtbij is het een mooi project om te bezoeken maar van veraf is het minstens zo mooi. Vanuit het centrum zie je af en toe de Amazones boven de huizen uitsteken en dat geeft een mooi contrast. Persoonlijk vind ik het mooiste punt aan de overkant, terugkijkend naar de torens. Ze staan elegant aan de waterkant en samen met de groene omgeving zorgen ze voor een prachtig plaatje. Amazones-15

Als je tijdens deze wandeling verder loopt, zie je steeds een andere kant van het project en elke keer wordt je weer verrast. Het lijkt alsof ze er al jaren staan en er ook horen te staan. Als je dit soort gevoelens oproept, dan heb je het als projectteam goed gedaan.

Het kan samen!Amazones

Mijn grootste angst tijdens de ontwerpfase van de torens, was de impact op de omgeving. Vooral toen ze plannen hadden voor twee torens en die een stuk hoger waren. Gelukkig zijn ze van die plannen afgestapt en hebben ze uiteindelijk voor dit resultaat gekozen. Ze hebben voor mij een positieve impact op de omgeving en ik vind ze niet storend. Ze vullen de stad aan en geven antwoord op de eerder gestelde vraag of hoogbouw mogelijk is voor ’s-Hertogenbosch. Amazones-2

Ja, het kan als er goed gekeken wordt naar de locatie en de impact op de omgeving. Met name de relatie met het historische centrum en de St-Jan. Dit project is een prachtig voorbeeld hoe je hoogbouw stedebouwkundig en architectonisch kan inpassen bij een historische binnenstad. Hoe je aan de rand van de stad je ambitie voor hoogbouw kan waarmaken zonder de binnenstad te beschadigen en juist ervoor te zorgen dat de stad extra kwaliteit en karakter erbij krijgt. Amazones-9

Het is een project waar veel steden met een historische binnenstad een voorbeeld aan kunnen nemen. Ik ben blij dat de gemeente en hun partners het lef hebben gehad om door te gaan met dit project om uiteindelijk dit architectonisch hoogstandje af te leveren. Amazones-3

Het is een aanwinst voor de stad en het laat zien dat architectuur, hoogbouw en een historische binnenstad prima samen kunnen gaan als je respect toont voor de prachtige gebouwen in de omgeving.

 

 

8 Comments

  1. Karel says

    ontwerp is mooi, maar is zo ontzettend veel overdreven protest geweest vanuit de buurt, puur en alleen vanwege de hoogte.

    Ik vind dat deze stad van de hoogtevrees af moet. Historisch binnenstad betekent niet dat je nergens in de stad hoog mag bouwen. Aan de randen van de binnenstad, of in de stedelijke buitenwijken moet gewoon hoog 100+m kunnen worden gebouwd. Ontwerp is leidend, met kwalitatief hoogwaardig architectuur moet het mogelijk de gemiddelde Bosschenaar hoogbouw te laten accepteren. Amazones en Jheronimus is een eerste stap.

  2. Volgens mij was een van de belangrijkste functies van een toren, het zijn van een herkenningspunt. Een baken zo je wilt. Met die insteek vind ik het lang niet altijd vervelend om te zien dat het ene baken voor het andere staat. Jezelf oriënteren op basis van meerdere bakens is overigens eenvoudiger omdat je je eigen positie makkelijker kan bepalen op basis van meerdere bakens. Vasthouden aan stelligheden dat er niets boven de kerktoren mag uitsteken vind ik daarom ook niet vaak verstandig. Wel zal een team van stedenbouwkundige altijd moeten opletten dat volumes met elkaar in harmonie zijn. Een toren van welke aard dan ook pal naast de Sint Jan zal naar alle waarschijnlijkheid nooit matchen. En we weten ook al langere tijd dat de mens een wat slanke (woon)toren sneller mooi vindt dan een brede en hoge galerijflat. En zo zijn er wel meer van die esthetische vuistregels. Denk aan het feit oneven hoeveelheden vaak mooier gevonden worden dan even hoeveelheden. En “de regel van derden”, die niet alleen op afbeeldingen van toepassing is maar ook op de indeling van kozijnen. Enfin, Die torens in Den Bosch storen mij geen zins. Maar wel een fijn bijkomend aspect dat er veel aandacht is uitgegaan naar de esthetiek. Stiekem hebben we wel wat geleed van de jaren ’60.

    • Niels says

      Ik snap wat je bedoelt en ik ben het met je eens. Alleen vind ik een overzichtsfoto van een oude historische binnenstad toch altijd net wat mooier als er geen torens of andere storende elementen staan. Leuk om te horen dat je deze torens kan waarderen.

  3. De foto’s geven een
    vertekend beeld als je de torens vanaf de aartshertogenlaan benaderd lijken ze in mijn ogen meer op een gevangenis door die smalle ramen.

    • Niels says

      Zo heb ik het nog niet bekeken. Voor mij lijken ze niet op een gevangenis maar van veraf geeft het wel een andere indruk dan van dichtbij. De reden waarom ik het van veraf mooi vind heeft vooral te maken met de omgeving en het water. De vorm van de gebouwen is vanuit dat oogpunt wel anders dan van dichterbij. Maar dat vind ik ook één van de charmes van de torens. Je hebt verschillende zichtlijnen en kan de gebouwen vanuit andere perspectieven bekijken om steeds weer een nieuwe indruk te krijgen.

      • Had maar aangebeld Niels, je had van mij zo vanaf boven mogen kijken! Ik woon in de voorste toren rechts, op de 13e, de bovenste ? en het uitzicht is adembenemend mooi! Miss leuk voor een volgend verhaal. En als je in de toren woont heb je niet echt het gevoel dat je een een gevangenis zit hoor. Haha! Ultieme gevoel van vrijheid – echt het compleet tegenovergestelde van gevangen voelen…

        • Niels says

          Leuk om te horen dat je er zo fijn woont. Het is inderdaad een mooi onderwerp voor een volgend blog. Had ik het maar geweten. Ik kom graag een keer langs om te zien of je daadwerkelijk dat adembenemende uitzicht hebt zoals je omschrijft. Ik ben benieuwd! Bedankt voor je reactie.

Geef een reactie