Architectuur, Nederland, Uittip
comments 12

Van Nelle Fabriek, UNESCO werelderfgoed

Van Nelle Fabriek Rotterdam

Het is één van de voornaamste industriële monumenten die Nederland kent als het niet de bekendste is. Het is sinds juni 2014 UNESCO werelderfgoed en tegenwoordig kan je het bezoeken met een rondleiding. Ik heb het natuurlijk over de Van Nelle Fabriek. De fabriek waar de koffie, thee en tabak vandaan kwamen. Ook is het is één van meest prominente gebouwen van Rotterdam. Een fabriek die zijn tijd ver vooruit was en die tegenwoordig dient als verzamelgebouw voor verschillende bedrijven, evenementen en vergaderingen. Samen met twee vrienden heb ik de rondleiding gevolgd.

Eerste indruk Van Nelle FabriekVan Nellefabriek Rotterdam

Ik was zelf al een keer op het terrein geweest maar nog nooit in het gebouw. Het is ook niet toegankelijk voor publiek. Er zijn slagbomen bij de ingang en een portier laat je binnen. Eenmaal binnen ga je op zoek naar een parkeerplek. De portier had ons verwezen naar P3. Een parkeerplek die voor ons nog steeds onvindbaar is. We hebben het terrein meerdere keren rondgereden om uiteindelijk de auto bij P2 neer te zetten. Misschien hadden we de portier verkeerd verstaan maar gevonden hebben we P3 nog steeds niet. Gelukkig waren we ruim op tijd en konden we alvast wat van het gebouw bezichtigen voordat de rondleiding begon. We zijn een willekeurige deur binnengelopen om er achter te komen dat we in het goede gebouw waren maar aan de verkeerde kant van de hal. Een goed begin van een mooie rondleiding. We waren uiteindelijk nog ruim op tijd bij het afgesproken punt. Van Nellefabriek Rotterdam

De lunchkantine van het terrein. De plek waar de verschillende bedrijven een hapje kunnen eten en meteen de uitzondering op de regel. Hier heeft men gebroken met het “Nieuwe Bouwen“. Hier stonden vroeger de grote machines. Van Nellefabriek-5

Deze waren te groot voor de verdieping en daar was tijdens het ontwerp rekening mee gehouden door hier een gedeelte van de vloer open te laten. Daardoor heb je een mooi hoog plafond en hoge raampartijen maar het gaat in tegen alle symmetrie die het Nieuwe Bouwen voor ogen had. Na even wachten en een kop thee begon onze rondleiding die werd gegeven door een architecte die veel over de Van Nelle Fabriek kon vertellen.

De rondleidingVan Nellefabriek Rotterdam

Tijdens de rondleiding werd duidelijk hoe het gebouw was ontworpen. De drie hoofdonderdelen van de Van Nelle Fabriek waren koffie, thee en tabak. Tijdens het ontwerp is hier rekening mee gehouden. Elk van de onderdelen behoort tot het grote hoofdgebouw van de fabriek.Van Nellefabriek Rotterdam

Maar ze zijn van elkaar gescheiden door een trappenhuis. Van Nellefabriek Rotterdam

Het trappenhuis is voorzien van dikke brandwerende deuren en in het midden is ook een opening gemaakt waar de grote machines naar boven getakeld konden worden. De hoogte qua bouwlagen van de afdeling was afhankelijk van het productieproces. Vandaar dat het gebouw niet overal even hoog is. Nieuw voor die tijd was het elektronische verplaatsingssysteem dat het makkelijk maakte om de goederen te verplaatsen zonder dat er veel mankracht voor nodig was. Van Nellefabriek Rotterdam

Tijdens de rondleiding kom je het grote productiepand van de Van Nelle Fabriek tegen, ga je naar het 360-graden panoramadek en kom je in het kantoorgebouw. Om van het ene gedeelte naar het andere gedeelte te gaan, wordt gebruik gemaakt van de luchtbruggen. Er werd verteld dat deze alleen voor het management waren om snel van de ene plek naar de andere te gaan.

ControleVan Nellefabriek Rotterdam

De Van Nelle Fabriek was een echte productiefabriek in een tijd dat de privacywetgeving nog niet bestond. Het gebouw is ook ontworpen zodat medewerkers altijd gecontroleerd konden worden. Het meest tastbare bewijs daarvan is het toilet. Als je naar het toilet ging dan moest je natuurlijk eerst toestemming vragen om te gaan. De deuren van het toilet konden niet op slot en je had geen toiletgebouw zoals je vandaag de dag kent. De muren bestonden uit glas. Dit om te zien hoelang een medewerker op het toilet zat en om te zien of de medewerken wel goed hun handen wasten. Van Nellefabriek Rotterdam

Ze werkten met levensmiddelen en hadden de kwaliteit hoog in het vaandel staan. Een ander voorbeeld zie je overal, namelijk het glas. De werkplekken werden zo ingericht dat er altijd iemand kon meekijken en in het kantoorgedeelte had je de directie die letterlijk op de werkvloer kon kijken. Het moet toch een aparte ervaring zijn geweest en gelukkig hebben we tegenwoordig meer privacy.

360-graden panoramadekVan Nellefabriek Rotterdam

Gelukkig beschikt het gebouw over liften. Want om naar het panoramadek te gaan moet je anders flink wat trappen lopen. Maar het uitzicht is fantastisch. Ook kan je nog op het panoramadek gaan staan. Bij de vlaggenmast. Om hier te komen moet je over een vrij onstabiel trapje en geen last hebben van hoogtevrees. Van Nellefabriek Rotterdam

Wat een prachtig zicht op de omgeving heb je vanaf dit uitkijkpunt. Je ziet de hoogbouw van Rotterdam liggen en krijgt natuurlijk een mooie indruk van de Van Nelle Fabriek. Het was voor mij één van de hoogtepunten van de rondleiding. Het maakt het toch net wat meer bijzonder. Dit dek was puur aangelegd om te pronken, gasten te ontvangen en om een feest te vieren. Maar dan alleen voor de directie. Er is ook een privélift die rechtstreeks naar de toren gaat. Hier was al tijdens de bouw over nagedacht en ook dit element stond haaks op het Nieuwe Bouwen. Maar het is wel een element dat het gebouw meer karakter geeft.

De Van Nelle FabriekVan Nellefabriek Rotterdam

Wat een prachtig gebouw is het toch. Een aanrader voor iedereen die van architectuur houdt. Het is een gebouw dat zijn tijd ver vooruit was. Niet alleen qua bouwstijl maar ook qua nieuwe technieken. Zo was er een eigen elektriciteitscentrale op het terrein die de goederenlijnen van stroom voorzag. Van Nellefabriek Rotterdam

De restwarmte werd gebruikt om het gebouw te verwarmen met grote buizen die door het gebouw lopen. Ook ongekend voor die tijd. Verder is het groot, licht en ruim. Er is goed nagedacht en heel functioneel gebouwd. Maar af en toe met een knipoog. We hebben een leuke rondleiding gehad. Het duurde ongeveer 1,5 uur en tijdens deze rondleiding hebben we een groot gedeelte van het gebouw gezien en kunnen bezoeken. Natuurlijk heb ik niet alles verteld want de rondleiding moet nog steeds verrassingen hebben. Van Nellefabriek Rotterdam

We kregen duidelijke uitleg en het 360-graden panoramadek was een kers op de taart. Het was mooi om te zien dat dit oude industriële complex nieuwe functies heeft gekregen en dat dit vooruitstrevende gebouw ook voor volgende generaties te bezoeken is. Het is een inspiratiebron en zeker de moeite waard om een bezoek te brengen.

Ben jij er wel eens geweest? Wat vond je ervan? Hoe heb je het gebouw ervaren? Ik ben benieuwd!

12 Comments

  1. Heel cool! Dit staat ook binnenkort op mijn agenda 🙂 toffe foto’s heb je gemaakt!

  2. Hier wil ik dus ook altijd nog een keer heen. Op de Dag van de architectuur is de fabriek altijd open voor publiek, maar die dag heb ik net weer gemist. Lijkt me ook zo’n tof gebouw. Leuk ook die rondleiding met achtergrondinfo…wel ziek dat alles van glas was om de medewerkers te kunnen controleren haha.

    • Niels says

      Je was niet de enige die de dag van de architectuur net heeft gemist dit jaar. We konden helaas ook niet. Volgende jaar nog een kans! En anders de rondleiding volgen, dan zie je ook een groot gedeelte van het gebouw en krijg je wat achtergrond informatie.

    • Niels says

      Bedankt! Het is zeker een mooi gebouw! Was je er al eens geweest?

  3. Loes Beumer says

    Een heel mooi gebouw, en ik ben blij dat het voor volgende generaties behouden blijft. Een gebouw wat ver vooruit was voor zijn tijd, behalve de privacy.

    • Niels says

      Dat ben ik helemaal met je eens. Het is een mooi gebouw dat gelukkig blijft bestaan, mede door het UNESCO werelderfgoed.

  4. Wat interessant en mooie foto’s! Ik kende deze fabriek dus niet haha 🙂 Bijzonder ook hoe de medewerkers zo in de gaten werden ghouden! Lijkt me wel zeker een bezoekje waard.

    • Niels says

      Bedankt! Het was in die tijd heel normaal om je medewerkers in alles te controleren maar ik moet er tegenwoordig niet aandenken dat het er nu nog zo aan toe gaat.

  5. Super die lichtinval en mooi vastgelegd. Ik vraag me wel af hoe dat nou zit met die P3. Zo hebben wij in Kroatië eens de 5-kastelenroute 3 keer uitgereden, zonder ook maar 1 kasteel te zien. 🙂

    • Niels says

      haha, ik kan me voorstellen dat je dan raar opkijkt! Uiteindelijk nog nagevraagd of voor altijd een mysterie gebleven?

Geef een reactie